Top.Mail.Ru

GÜNDƏM

Koronavirusun yeni təhlükəli “yota“ ştammı… – Bütün dünyaya yayılıb və daha öldürücüdü

Amerikalı alimlər yeni potensial təhlükəli koronavirus növünü kəşf ediblər

ABŞ-dakı elm adamları digər variantlarla müqayisədə infeksiya və ölüm nisbətinin artdığı yeni “yota” və ya B.1.526 ştammının olduğunu bildiriblər. Kaim.az xəbər verir ki, bu növün ötürücülüyü əvvəlki dövr edən variantlardan təxminən 15-25 faiz yüksəkdir. B.1.526 əvvəllər yoluxmuş insanların təxminən on faizində immun müdafiə sistemindən yan keçir. Buna səbəb hər biri “yota” variantının növünü təyin edən iki xüsusi E484K və S477N mutasiyalarının olmasıdır. Hər iki növ oxşar epidemioloji xüsusiyyətlərə malikdir.


Loading...
Yazının davamı reklamdan sonra

“Yota” variantı yaşlılar arasında ölüm riskini artıra bilər

Yeni ştammın səbəb olduğu SARS-CoV-2 infeksiyasında əvvəlkilərlə müqayisədə ölüm riski də yüksəkdir (45-64 yaş arası xəstələrdə 46 faiz, 65-74 yaşlar arasında 82 faiz və 75 yaşdan yuxarı insanlar arasında 62 faiz). Tədqiqat qrupu koronavirusun “yota” variantına yoluxmuş insanlar arasında daha gənc yaş qruplarında (45 yaşdan kiçik) ölüm riskinin daha yüksək olduğunu bildirməmişdir. Ancaq gənclər də bu ştamma yoluxublar və qan nümunələri analiz edilən xəstələr arasında əksəriyyəti – təxminən 67 faizini təşkil edir.

Mutasiyaya uğramış ştamm Nyu-Yorkda yaranaraq bütün dünyaya yayılıb

SARS-CoV-2-nin “yota” ştammı 2020-ci ilin noyabr ayında müəyyən edilib və tez bir zamanda Nyu-Yorkda ən çox yayılan variantlardan biri olub. Nyu-York Şəhər Sağlamlıq və Ruhi Gigiyena Departamentindən və Kolumbiya Universiteti nəzdində İctimai Sağlamlıq Məktəbindən bir qrup alim 2020-ci ilin noyabrından 2021-in aprelinə qədərki müddətdə toplanan epidemioloji məlumatları araşdırıb. Nəticədə Nyu-Yorkun yeni ştammın kəşf edildiyi bölgəsində xəstəliyin ötürülmə sürətinin şəhərin digər hissələrinə nisbətən daha yüksək olduğu ortaya çıxıb. Bu cəhətdən o koronavirusun digər narahatlıq doğuran variantlarına bənzəyir. Yeni növ koronavirus bu günə qədər ABŞ-ın bütün əyalətlərində və 27 ölkədə aşkarlanıb.

“Yota” ştammının antitellərə qarşı müqaviməti var

Yeni növ immun cavabdan yayınma qabiliyyəti ilə digər variantlardan da fərqlənir və eyni zamanda müalicəvi antitellərə qarşı müqavimətə malikdir. “Yota” variantı əvvəlki tibbi nailiyyətləri rədd edə və əhalidə ölüm nisbətini əhəmiyyətli dərəcədə artıra biləcəyi üçün peşəkarlar arasında narahatlıq yaradır. Məqalə müəllifləri ştammın aşkarlanmasını, SARS-CoV-2-nin müxtəlif variantlarının vaxtında müəyyənləşməsi və diqqətlə izlənilməsini, epidemioloji xüsusiyyətlərini və xəstəliyin ağırlıq dərəcəsini vurğulayaraq hələ də ictimai sağlamlıq üçün qlobal bir təhlükə olaraq qalan COVID-19 pandemiyasını ehtiva edən tədbirləri qəbul etməyi vacib sayırlar.

Yeni növ haqqında hələ ki az şey məlumdur

Rus immunoloq Nikolay Kryuçkov URA.RU nəşrinə verdiyi müsahibədə indiyə qədər “yota” ştammı haqqında çox az məlumat olduğunu bildirib. “Payının çox sürətlə artmağa başlayacağı zaman yalnız müəyyən bir müddət üçün qəti bir şey söyləmək mümkün olacaq. Artarsa, o zaman digər növlərlə uğurla rəqabət aparmağa imkan verən təkamül üstünlükləri var”, – deyə immunoloq amerikalı tədqiqatçıların kəşfinə münasibət bildirərkən söyləyib. Rus mütəxəssisə görə, artıq bütün dünyaya yayılan və törəmə variantların görünüşü ilə mutasiyasını davam etdirən “lyambda”, “qamma” və “delta” variantları böyük təhlükədir.

Digər mutasiyalar vaksin effektivliyini azaldır

Hazırda peyvəndlərin təsirini azalda biləcək bir neçə yüksək riskli koronavirus ştammı məlumdur. Bunlara İngiltərə alfa (B.1.1.7), Cənubi Afrika beta (B.1.351), Braziliya qamması (P.1) və Hindistan deltası B.1.617 daxildir. Cənubi Afrika, Braziliya, İngiltərə və Hindistan variantları, Pfizer və Moderna da daxil olmaqla, müxtəlif dərmanlarla aşılanmış insanlarda yaranan antitellərə qarşı daha davamlıdır. Sputnik V-nin Cənubi Afrika, Braziliya və Hindistan B.1.617.2 növlərinə qarşı effektivliyi də azalır. Bununla belə, “yota” variantına qarşı müxtəlif peyvəndlərin effektivliyi ilə bağlı heç bir məlumat yoxdur.

 

Tərcümə və təqdim etdi: Miraslan

Mənbə
KAİM.AZ

Bənzər yazılar

Bir cavab yazın

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir.

Back to top button